Xâm nhập mặn hại lúa: Ngưỡng chịu đựng và cách đo chuẩn
Tìm hiểu ngưỡng chịu đựng độ mặn của lúa qua từng giai đoạn, cách đo độ mặn chuẩn xác và giải pháp giảm sốc mặn, bảo vệ rễ lúa mùa khô.
.png)
Xâm Nhập Mặn Miền Tây – Đo Độ Mặn Sao Cho Đúng Và Ngưỡng Chịu Đựng Của Cây Lúa
Xâm nhập mặn ngày càng gia tăng và diễn biến phức tạp tại các tỉnh vùng ven biển Đồng bằng sông Cửu Long. Nước mặn xâm nhập sâu vào kênh rạch không chỉ gây thiếu nước tưới mà còn dễ làm lúa bị ngộ độc mặn cấp tính nếu bà con vô tình lấy phải nguồn nước vượt ngưỡng chịu đựng của cây lúa.
Ngưỡng chịu đựng độ mặn của lúa qua từng giai đoạn phát triển
Độ mặn của nước thường được đo bằng đơn vị phần ngàn (‰ hoặc g/lít). Cây lúa có khả năng chống chịu mặn rất khác nhau tùy thuộc vào từng thời kỳ sinh trưởng:
-
Giai đoạn mạ (1 - 15 ngày sau sạ): Cực kỳ nhạy cảm. Ngưỡng chịu mặn an toàn chỉ dưới 1‰. Nếu độ mặn vượt quá 1.5‰, mạ sẽ bị cháy lá, thối rễ và chết mòn.
-
Giai đoạn đẻ nhánh: Lúa có khả năng chống chịu tốt nhất, có thể chịu được độ mặn từ 2‰ - 3‰ trong thời gian ngắn mà không gây tổn thương quá nặng.
-
Giai đoạn làm đòng đến trỗ bông: Đây là "thời điểm vàng" nhạy cảm thứ hai. Ngưỡng mặn bắt buộc phải dưới 1‰. Nước nhiễm mặn trên 1.5‰ thời điểm này sẽ làm đòng bị thui, bông lúa bị nghẹn, hạt lép lửng trắng xóa và mất trắng năng suất.
-
Giai đoạn vô gạo - chín: Cây lúa có thể chịu mặn khoảng 2‰, tuy nhiên nếu mặn quá cao vẫn làm hạt bị nhỏ, vỏ hạt bị thâm đen và giảm phẩm cấp chất lượng gạo.
Cách đo độ mặn chuẩn xác ngay tại đồng ruộng
Để tránh lấy nhầm nước mặn, bà con tuyệt đối không ước lượng bằng cảm tính hay nếm thử bằng miệng vì độ chính xác rất thấp. Bà con nên trang bị bút đo độ mặn điện tử hoặc khúc xạ kế (đo độ mặn cầm tay). Khi đo, bà con lưu ý lấy mẫu nước ở độ sâu từ 20 - 30cm so với mặt nước kênh (tránh lấy nước bề mặt vì mưa nhẹ làm loãng hoặc nước quá sâu bị lắng tụ muối), đo vào lúc mút nước lớn nhất để có chỉ số thực tế nhất.
Giải pháp cấp cứu lúa bị ngộ độc mặn và giảm sốc mặn
Trường hợp ruộng lỡ bị nhiễm mặn hoặc lúa bị sốc mặn do bốc hơi nước, bà con cần bình tĩnh thực hiện ngay các bước cấp cứu sau:
Nhanh chóng lấy nguồn nước ngọt (nếu có) để đẩy bớt muối mặn ra khỏi ruộng hoặc tháo xả nước cũ. Sau đó, tuyệt đối KHÔNG bón các loại phân hóa học như Urê, DAP.
Bà con tiến hành phun ngay dòng sản phẩm Chống Sốc với liều dùng 12ml cho bình 16 lít nước. Nhờ các hoạt chất sinh học tiên tiến, sản phẩm giúp cây lúa chống sốc nhiệt, giảm tác hại độc mặn, bảo vệ vách tế bào và kích thích bộ rễ đâm chồi khỏe mạnh.
Để phục hồi bộ rễ bị muối mặn làm tổn thương, bà con kết hợp phun hoặc rải phân bón hữu cơ Organic Humic 80 với liều lượng 500g pha cho 300 lít nước. Hàm lượng hữu cơ 80% trong sản phẩm sẽ hỗ trợ lúa ra rễ cực nhanh, xanh lá, to lá, giải độc đất và tăng khả năng quang hợp dinh dưỡng.
Khi rễ mới nhú trắng, bà con tiếp tục duy trì phun dòng BM Root lúa với liều lượng 25ml cho 20 lít nước để lúa mau nở bụi, phục hồi xanh tốt và tiết kiệm chi phí bón phân.
Nắm rõ ngưỡng chịu mặn và chủ động đo nước trước khi bơm là cách tốt nhất giúp bà con vượt qua mùa xâm nhập mặn an toàn và bảo vệ trọn vẹn năng suất lúa!
